Kuzey Makedonya Meclisi Avrupa Cephesi Milletvekili Salih Murat, Üsküp’te bulunan tarihi Gazi Baba Türbesi’nin korunması için yaptığı girişimlerin ardından devlet kurumlarının harekete geçtiğini açıkladı.
Murat, yaptığı basın açıklamasında, şu ifadelere yer verdi ;
Üsküp’ün tarihî mirasının ve kimliğinin ayrılmaz bir parçasıolan, tescilli ve koruma altındaki taşınmaz kültür varlığı Gazi Baba Türbesi – Âşık Çelebi, uzun süredir ağır ve kasıtlı birtahribata sahne oldu. Lahit kırılarak içindeki kemik kalıntılarıgün yüzüne çıkarıldı; giriş kapısı yerinden sökülerek tamamen yıkıldı; iç mekândaki özgün duvar resimleri tahrip edildi; birköşede ateş yakılmaya çalışıldığının izleri tespit edildi; dışduvarlar grafiti ile kirletildi. Tüm bunlar, yıllardır ses çıkarmayan yetkili kurumların gözleri önünde gerçekleşti.
Nisan 2026’da, kurumların hareketsizliği karşısında, Kültür veTurizm Bakanlığı’na yazılı milletvekili sorusu yönelttim. Aldığım yanıt son derece yetersizdi: somut önlemler yerine tarihsel anlatılar, açık taahhütler yerine koşullu ifadeler vetürbenin ‘fiziksel güvenlik altında olduğu‘ iddiası – sunduğum fotoğraflarla açıkça çelişen, gerçeklikten uzak bir açıklama.
Bununla yetinmedim. 2 Haziran 2026’da GÜÇLENDİRİLMİŞ EK MİLLETVEKİLİ SORUSU sundum. Bakanlığın tümçelişkilerini tek tek yüzüne vurarak somut tarihler, tutarlar vesorumlu isimler talep ettim. Bu kez Bakanlık harekete geçmek zorunda kaldı.
Elde ettiğimiz somut ve ölçülebilir sonuçlar şunlardır:
– 16–17 Haziran 2026’da Ulusal Konservasyon MerkeziÜsküp’ün uzman ekibi, Gazi Baba Türbesi’nde acil yerinde inceleme gerçekleştirdi; bu, 2012’deki restorasyondan bu yanayapılan ilk resmî denetimdir.
– Ulusal Konservasyon Merkezi Üsküp’ün resmî raporu (No. 08-447/4, 22.06.2026 tarihli) tüm iddialarımı belgeleyerek doğruladı: sökülen kapı, kırılan lahit, ateş yakma izleri, tahripedilen duvar resimleri ve hasarlı koruma kafesi. Rapor, Ceza Kanunu’nun 264. maddesinin 1. fıkrası uyarınca derhal cezai kovuşturma başlatılmasını açıkça tavsiye etti.
– Kültürel miras tahribatı suçu nedeniyle Ceza Kanunu’nun264. maddesinin 1. fıkrası kapsamında Üsküp Cumhuriyet Başsavcılığı’na suç duyurusunda bulundum; resmî rapor vetüm delil materyallerini dosyaya ekledim. Bakanlıktan aldığım son yanıtı da bugün ek delil olarak Savcılığa sunacağım.
– Ulusal Konservasyon Merkezi Üsküp’e acil stručni incelemeiçin resmi başvuruda bulunuldu; Kültürel Mirasın Korunması İdaresi’ne denetim talebi iletildi; Gazi Baba Belediyesi’ne veBelediye Başkanı’na yazılı başvuru yapıldı; aynı zamandaÜsküp Büyükşehir Belediyesi’ne ve Büyükşehir BelediyeBaşkanı’na da başvuruda bulunuldu.
– Kültür ve Turizm Bakanlığı, Kültürel Mirasın Korunması İdaresi’ne denetim talebi iletti; Ulusal Konservasyon MerkeziÜsküp ise koruma ve restorasyon projesi hazırlamakla görevlendirildi.
Üç ay içinde – iki milletvekili sorusu, çok sayıda kurumayazılı başvuru ve bir suç duyurusuyla – önemli bir adımattık: yıllarca sessiz kalan kurumlar nihayet harekete geçti. Ancak bu, yalnızca bir başlangıçtır.
Gazi Baba Türbesi hâlâ restore edilmeyi bekliyor. Bu tahribatı gerçekleştirenler henüz tespit edilmedi. Onarım için gerekli kaynaklar hâlâ sağlanamadı. İşte tam da bu nedenle mücadelemi sürdürüyorum. Savcılıktaki süreci yakından takip edeceğim. Restorasyon için bütçe ödeneği ayrılması girişimini başlatacağım. Durumdan haberdar olup sessiz kalanların görev sorumluluğunun hesabını soracağım.
Gazi Baba Türbesi yalnızca bir tarihî miras yapısı değildir. O, Üsküp’ün tüm sakinlerine ait ortak bir tarihin tanığıdır. Tepe, cadde, ilçe – hepsi bu köklü mirası yaşatmaktadır. Bu miras; korumayı, saygıyı ve adaleti hak ediyor. Ve bunların hepsine kavuşacak.












